Afstamming bepaalt wie juridisch de ouders van een kind zijn. Dit heeft gevolgen voor gezag, onderhoudplicht, erfrecht en nationaliteit. De wet kent verschillende manieren waarop afstamming ontstaat.
Wat is afstamming?
Afstamming is de juridische familierechtelijke band tussen een kind en zijn ouders. Het bepaalt wie volgens de wet de ouders zijn, ongeacht de biologische werkelijkheid.
Manieren van afstamming
| Type | Hoe ontstaat het |
|---|
| Door geboorte | Moeder is altijd de vrouw die het kind baart |
| Door huwelijk/GP | Echtgenoot/geregistreerd partner van de moeder |
| Door erkenning | Vrijwillige erkenning door vader |
| Door gerechtelijke vaststelling | Rechter stelt vaderschap vast |
| Door adoptie | Rechterlijke uitspraak |
Juridisch moederschap
De juridische moeder is de vrouw die het kind baart, ook bij:
- Eiceldonatie: de draagster is juridisch moeder
- Draagmoederschap: overdracht via adoptie nodig
Juridisch vaderschap
Juridisch vader is:
- De man die getrouwd is met de moeder bij geboorte
- De man met wie de moeder een geregistreerd partnerschap heeft
- De man die het kind heeft erkend
- De man wiens vaderschap gerechtelijk is vastgesteld
Gevolgen van afstamming
- Naam: Kind kan naam van vader of moeder krijgen
- Nationaliteit: Kan via ouder verkregen worden
- Gezag: Ouder kan gezag krijgen
- Onderhoud: Ouder is onderhoudsplichtig
- Erfrecht: Kind is erfgenaam van juridische ouders
Wat als de biologische vader niet de juridische vader is?
De biologische werkelijkheid en juridische afstamming kunnen verschillen. De biologische vader kan het kind erkennen of via de rechter vaderschap laten vaststellen. De juridische vader kan het vaderschap ontkennen.
Kan een kind meer dan twee ouders hebben?
Nee, naar Nederlands recht kan een kind maximaal twee juridische ouders hebben. Dit kunnen twee moeders, twee vaders, of een vader en moeder zijn.
Heeft afstamming invloed op de naam van het kind?
Ja, bij de geboorteaangifte kiezen ouders welke achternaam het kind krijgt. Dit kan de naam van de vader of moeder zijn. De keuze geldt ook voor volgende kinderen van dezelfde ouders.
## Veelgestelde vragen
**Hoe kan ik mijn kind erkennen als ik niet getrouwd ben met de moeder?**
Als je niet getrouwd bent met de moeder, kun je je kind erkennen bij de gemeente of via een notaris. Dit kan al tijdens de zwangerschap of na de geboorte. De moeder moet hiervoor toestemming geven als het kind jonger is dan 16 jaar. Erkenning zorgt ervoor dat je juridisch vader wordt, met alle rechten en plichten, zoals onderhoudsplicht en erfrecht. Na erkenning kun je ook gezamenlijk gezag aanvragen bij de rechtbank.
**Wat moet ik doen als de biologische vader weigert het kind te erkennen?**
Als de biologische vader weigert het kind te erkennen, kun je via de rechter het vaderschap laten vaststellen. Dit doe je door een verzoek in te dienen bij de rechtbank. De rechter kan een DNA-test gelasten om het vaderschap te bewijzen. Als het vaderschap wordt vastgesteld, wordt de man automatisch juridisch vader met alle bijbehorende rechten en plichten, zoals onderhoudsplicht en erfrecht.
**Kan een kind de achternaam van de vader krijgen als de ouders niet getrouwd zijn?**
Ja, dat kan. Bij de geboorteaangifte kunnen ouders kiezen of het kind de achternaam van de vader of de moeder krijgt. Dit geldt ook als de ouders niet getrouwd zijn, maar de vader het kind wel heeft erkend. De keuze voor de achternaam geldt voor alle volgende kinderen van hetzelfde ouderpaar. Als de vader het kind niet heeft erkend, krijgt het kind automatisch de achternaam van de moeder.
**Wat zijn de gevolgen van afstamming voor het erfrecht?**
Afstamming bepaalt wie de juridische ouders van het kind zijn, en daarmee wie de erfgenamen zijn. Een kind erft automatisch van zijn juridische ouders, ook als er geen testament is. Als een kind niet erkend is door de biologische vader, erft het alleen van de moeder en eventuele juridische vader. Omgekeerd erven juridische ouders ook van hun kind. Bij erkenning of gerechtelijke vaststelling van vaderschap ontstaan deze erfrechtelijke banden.
**Hoe werkt afstamming bij draagmoederschap?**
Bij draagmoederschap is de draagmoeder juridisch de moeder van het kind, ook als zij niet de biologische moeder is. De wensouders moeten het kind adopteren om juridisch ouder te worden. Dit kan via een adoptieprocedure bij de rechtbank. Tot die tijd heeft de draagmoeder het ouderlijk gezag en is zij verantwoordelijk voor het kind. Het is belangrijk om vooraf goede afspraken te maken en juridisch advies in te winnen.
**Kan een kind twee moeders hebben volgens de wet?**
Ja, een kind kan twee juridische moeders hebben. Dit is bijvoorbeeld het geval als een vrouw getrouwd is met of een geregistreerd partnerschap heeft met de moeder die het kind baart. De echtgenote of partner wordt dan automatisch de tweede juridische moeder. Ook kan een vrouw het kind van haar partner erkennen, mits de biologische moeder hiermee instemt. Beide moeders hebben dan dezelfde rechten en plichten.
**Wat kan ik doen als ik twijfel of ik de juridische vader ben?**
Als je twijfelt of je de juridische vader bent, kun je het vaderschap ontkennen via de rechtbank. Dit moet binnen een bepaalde termijn gebeuren, meestal binnen een jaar nadat je hebt ontdekt dat je mogelijk niet de biologische vader bent. De rechter kan een DNA-test gelasten. Als blijkt dat je niet de biologische vader bent, wordt het juridisch vaderschap beëindigd en vervallen alle rechten en plichten.
### TL;DR
Afstamming bepaalt wie juridisch de ouders van een kind zijn, met gevolgen voor gezag, onderhoud, erfrecht en nationaliteit. Dit kan via geboorte, huwelijk, erkenning, gerechtelijke vaststelling of adoptie. Een kind kan maximaal twee juridische ouders hebben, en de biologische werkelijkheid kan verschillen van de juridische afstamming.
### Key Takeaways
- De juridische moeder is altijd de vrouw die het kind baart, ongeacht de biologische afkomst.
- Een kind kan maximaal twee juridische ouders hebben (twee moeders, twee vaders, of een vader en moeder).
- Erkenning of gerechtelijke vaststelling van vaderschap is nodig als ouders niet getrouwd zijn.
- Afstamming heeft directe gevolgen voor naam, nationaliteit, gezag, onderhoudsplicht en erfrecht.
- Bij twijfel over vaderschap kan dit via de rechter worden ontkend, vaak met een DNA-test.
Juridische Hulp van Arslan & Arslan Advocaten
Bij juridische kwesties is het essentieel om tijdig professioneel advies in te winnen. Arslan & Arslan Advocaten helpt u met uw juridische zaak.