Testamentaire voogdij regels
Testamentaire voogdij is een juridische regeling waarbij ouders via een testament een voogd benoemen voor hun minderjarige kinderen. Deze voogd treedt alleen op als beide ouders overleden zijn of als een ouder de voogdij niet kan uitoefenen. Het is een manier om zeker te stellen dat uw kinderen in goede handen zijn, zelfs als u er niet meer bent.
In Nederland wordt testamentaire voogdij geregeld door het Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek (BW), met name artikelen 1:330 tot en met 1:347. Deze regels geven duidelijkheid over wie een voogd mag zijn, hoe de voogd wordt aangesteld en welke taken en verantwoordelijkheden deze heeft. Als ouder kunt u via uw testament zelf bepalen wie de voogd wordt, maar er zijn wel strenge eisen waaraan deze persoon moet voldoen.
Wat is testamentaire voogdij?
Testamentaire voogdij is een vorm van voogdij die specifiek wordt ingesteld via een testament. Het doel is om te voorkomen dat de rechter een voogd moet benoemen als beide ouders overleden zijn of als een ouder de voogdij niet kan uitoefenen. Een testamentaire voogd heeft de volgende kenmerken:
- Vooraf benoemd: De voogd wordt door de ouders zelf benoemd in hun testament.
- Alleen bij overlijden van beide ouders: De voogd treedt pas op als beide ouders overleden zijn of als een ouder de voogdij niet kan uitoefenen.
- Legale verplichtingen: De voogd heeft wettelijke taken en verantwoordelijkheden, zoals het verzorgen van de persoon en het beheer van het vermogen van het kind.
- Toezicht door de rechter: De voogdij wordt gecontroleerd door de kantonrechter, die erop toeziet dat de voogd zijn plichten nakomt.
Wettelijke basis
De regels rond testamentaire voogdij zijn vastgelegd in het Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek (BW). De belangrijkste artikelen zijn:
- Artikel 1:330 BW: Algemene bepalingen over voogdij.
- Artikel 1:331 BW: Testamentaire voogdij en de mogelijkheid om een voogd te benoemen.
- Artikel 1:332 BW: Wie een voogd mag zijn.
- Artikel 1:333 BW: De taken en bevoegdheden van de voogd.
- Artikel 1:334 BW: Het beheer van het vermogen van het kind.
- Artikel 1:337 BW: De rol van de kantonrechter bij de benoeming en controle van de voogd.
- Artikel 1:340 BW: Het einde van de voogdij.
Wie kan een testamentaire voogd zijn?
Niet iedereen kan een testamentaire voogd zijn. De wet stelt strenge eisen aan de persoon die u kiest. Volgens artikel 1:332 BW moet de voogd:
- Volwassen zijn: De voogd moet minimaal 18 jaar oud zijn.
- Geen failliet zijn: De voogd mag niet failliet zijn verklaard.
- Geen zware misdrijven hebben gepleegd: De voogd mag niet veroordeeld zijn voor zware misdrijven tegen de persoon of het vermogen van het kind.
- Geen ongeschiktheid vertonen: De voogd mag niet ongeschikt zijn om de voogdij uit te oefenen, bijvoorbeeld door een ziekte of gebrek aan betrouwbaarheid.
- Bereid zijn: De voogd moet bereid zijn de voogdij op zich te nemen.
Daarnaast is het belangrijk dat de voogd betrouwbaar en verantwoordelijk is. Vaak wordt ervoor gekozen om een familielid, een goede vriend of een professionele voogd (zoals een advocaat of notaris) te benoemen. Het is ook mogelijk om een instelling, zoals een stichting of een jeugdinstelling, als voogd te benoemen.
Hoe benoemt u een testamentaire voogd?
Om een testamentaire voogd te benoemen, moet u dit doen via een testament. Dit kan op verschillende manieren:
- Notariële akte: Het meest veilige en juridisch bindende testament is een notariële akte. Een notaris zorgt ervoor dat uw testament juridisch geldig is en dat uw wensen duidelijk en onomstotelijk zijn vastgelegd.
- Eigenhandig testament: U kunt ook een eigenhandig testament opstellen, waarbij u uw wensen met de hand op papier zet en ondertekent. Dit testament moet worden gedateerd en ondertekend. Het is echter minder veilig dan een notariële akte, omdat het gemakkelijker kan worden betwist.
- Gezaghebbend getuigden testament: Bij dit type testament ondertekent u uw testament in aanwezigheid van twee getuigen. Ook dit is een geldige vorm, maar minder veilig dan een notariële akte.
In uw testament moet u duidelijk aangeven wie u wilt benoemen als voogd en welke taken deze persoon moet uitoefenen. Het is ook verstandig om een reservevoogd te benoemen, in geval de eerste keus niet beschikbaar is of niet kan of wil.
Taken en verantwoordelijkheden van de testamentaire voogd
Een testamentaire voogd heeft belangrijke taken en verantwoordelijkheden. Deze zijn vastgelegd in artikel 1:333 BW. De voogd is verantwoordelijk voor:
- De persoonlijke verzorging van het kind: Dit omvat het verzorgen van de gezondheid, opvoeding en welzijn van het kind.
- Het beheer van het vermogen van het kind: De voogd moet het vermogen van het kind beheren, zoals het beheren van erfenissen, investeringen en andere financiële zaken.
- Het nemen van belangrijke beslissingen: De voogd moet belangrijke beslissingen nemen, zoals het geven van toestemming voor medische ingrepen, het kiezen van een school of het verhuizen van het kind.
- Rapportage aan de kantonrechter: De voogd moet periodiek rapport uitbrengen over de situatie van het kind en het beheer van het vermogen.
De voogd mag niet zomaar beslissingen nemen zonder toestemming van de kantonrechter. Bijvoorbeeld:
- Het verkopen van onroerend goed van het kind.
- Het aangaan van grote schulden in naam van het kind.
- Het veranderen van de woonplaats van het kind.
De kantonrechter kan de voogd ook ontzetten als deze zijn plichten niet nakomt of als er sprake is van misbruik.
Rechten en plichten van de ouders
Als ouder hebt u de volgende rechten en plichten met betrekking tot testamentaire voogdij:
Rechten van de ouders
- Het recht om een voogd te benoemen: U kunt via uw testament zelf bepalen wie de voogd van uw kinderen wordt.
- Het recht om voorwaarden te stellen: U kunt in uw testament voorwaarden stellen aan de voogd, zoals het beheer van het vermogen of de opvoedingswijze.
- Het recht om een reservevoogd te benoemen: U kunt een tweede keus benoemen in geval de eerste voogd niet beschikbaar is.
Plichten van de ouders
- Het opstellen van een geldig testament: U moet ervoor zorgen dat uw testament juridisch geldig is, bijvoorbeeld door het op te stellen bij een notaris.
- Het informeren van de voogd: Het is verstandig om de voogd van uw keuze te informeren over uw wensen en verwachtingen.
- Het regelmatig bijwerken van uw testament: Uw persoonlijke situatie kan veranderen, dus het is belangrijk om uw testament regelmatig te herzien.
Praktische voorbeelden
Om de regels van testamentaire voogdij duidelijker te maken, volgen hier twee praktische voorbeelden.
Voorbeeld 1: De keuze voor een familielid
Jan en Maria hebben twee kinderen, Lotte (10 jaar) en Tom (8 jaar). Ze willen graag dat hun oudste zus, Anna, de voogd wordt als zij beide overlijden. Anna woont dichtbij en heeft zelf twee kinderen, dus ze is bereid en geschikt om deze rol op zich te nemen. Jan en Maria laten een notariële akte opstellen waarin ze Anna als testamentaire voogd benoemen. Ze stellen ook een reservevoogd in, namelijk hun neef Piet.
Als Jan en Maria overlijden, wordt Anna automatisch de voogd van Lotte en Tom. De kantonrechter controleert of Anna geschikt is en bevestigt de voogdij. Anna neemt de kinderen in huis en zorgt voor hun opvoeding en financiële zaken.
Voorbeeld 2: De keuze voor een professionele voogd
Sara heeft een zoon, Noah (6 jaar), en is alleenstaande moeder. Ze heeft geen familie in Nederland en wil zeker weten dat Noah in goede handen is als zij overlijdt. Sara kiest ervoor om een professionele voogd te benoemen, namelijk een advocaat die gespecialiseerd is in familierecht. In haar testament stelt ze duidelijk dat de advocaat de voogd moet worden en dat deze samenwerkt met een lokale jeugdzorginstelling voor de dagelijkse verzorging van Noah.
Als Sara overlijdt, neemt de advocaat contact op met de kantonrechter om de voogdij formeel te laten vaststellen. De advocaat zorgt voor het beheer van Noah's vermogen en werkt samen met de jeugdzorginstelling om voor Noah te zorgen.
Veelgestelde vragen
Wat gebeurt er als ik geen testamentaire voogd benoem?
Als u geen testamentaire voogd benoemt, zal de kantonrechter een voogd benoemen volgens de wettelijke regels. Dit wordt een wettelijke voogd genoemd. De rechter kiest dan meestal een familielid of een andere betrouwbare persoon. Het is echter niet altijd zeker dat deze persoon uw wensen respecteert, dus het is verstandig om zelf een voogd te benoemen.
Kan ik voorwaarden stellen aan de voogd?
Ja, u kunt in uw testament voorwaarden stellen aan de voogd. Bijvoorbeeld dat de voogd de kinderen moet laten opgroeien in een bepaalde religieuze traditie, of dat het vermogen van het kind alleen mag worden gebruikt voor onderwijsdoeleinden. De kantonrechter kan echter beoordelen of deze voorwaarden redelijk en haalbaar zijn. Als de voorwaarden onredelijk zijn, kan de rechter ze weigeren.
Wat gebeurt er als de voogd zijn taken niet nakomt?
Als de voogd zijn taken niet nakomt, kan de kantonrechter ingrijpen. De rechter kan de voogd ontzetten en een nieuwe voogd benoemen. Ook kunnen betrokkenen, zoals familieleden of de openbare ministerie, de rechter verzoeken om de voogd te ontzetten. Het is belangrijk om regelmatig contact te houden met de voogd en te controleren of deze zijn plichten nakomt.
Kan een voogd weigeren?
Ja, een voogd kan weigeren om de voogdij op zich te nemen. Als de door u benoemde voogd weigert, kan de kantonrechter een andere voogd benoemen. Het is daarom verstandig om een reservevoogd te benoemen in uw testament, zodat er geen vertraging ontstaat in de benoeming van een nieuwe voogd.
Hoe lang duurt de voogdij?
De voogdij duurt tot het kind 18 jaar wordt. Als het kind echter gehandicapt is en niet in staat is om zelfstandig te leven, kan de voogdij langer duren. De kantonrechter kan beslissen dat de voogdij voortduurt tot het kind volwassen is of totdat er een andere regeling wordt getroffen, zoals een curatele of bewind.
Tips en aanbevelingen
Als u overweegt om een testamentaire voogd te benoemen, zijn hier enkele belangrijke tips en aanbevelingen:
- Overleg met uw voogd: Praat met de persoon die u wilt benoemen als voogd. Vraag of deze bereid is om deze verantwoordelijke rol op zich te nemen en of hij/zij geschikt is voor de taak.
- Maak uw testament juridisch bindend: Laat uw testament opstellen door een notaris. Dit zorgt ervoor dat uw testament juridisch geldig is en dat uw wensen duidelijk en onomstotelijk zijn vastgelegd.
- Benoem een reservevoogd: Zorg ervoor dat u een reservevoogd benoemt, in geval de eerste keus niet beschikbaar is of
Juridische Hulp van Arslan & Arslan Advocaten
Bij juridische kwesties is het essentieel om tijdig professioneel advies in te winnen. Arslan & Arslan Advocaten helpt u met uw juridische zaak.
- Website: www.arslan.nl
- Email: info@arslan.nl
- Gratis eerste consultatie